30
جولای

حکم چیست؟

احکام قضایی | حکم چیست | حکم غیابی و حضوری | انواع حکم در این مقاله میخوانید:

شناخت و کسب اطلاعات درست در رابطه با احکام صادره در دادگاه ها در بسیاری از موارد منجر به درک بهتر مسئله از سوی اشخاص خواهد شد. پس از بررسی شکایات و مدارک و اسناد ارائه شده از سوی طرفین دعوا در جلسات دادگاه و اعلام ختم دادرسی، قاضی حکم مقتضی را صادر می نماید. پس از صدور حکم، مفاد آن برای اجرا در دستور کار قرار می گیرند.

حکم چیست؟

 

حکم مذکور از سوی قاضی به منظور پایان دادن به اختلافات و ایجاد صلح میان طرفین صادر می گردد. حکم دادگاه قطعی و خاتمه دهنده به موضوع پرونده است. حکم صادره درباره ماهیت دعوا می باشد و به اصل مسئله رسیدگی می کند. مسائلی مانند قرار تامین یا ارجاع به کارشناسی فرعیات پرونده هستند. حکم نتیجه نهایی موضوع را مشخص می نماید.

حکمی که در دادگاه اولیه صادر می شود، حکم بدوی نامیده می شود. هرچند در مواردی با رعایت ضوابط قانونی امکان تجدیدنظر خواهی نسبت به حکم بدوی نیز وجود دارد. ممکن است در مواردی حکم دادگاه به صورت جزئی یا کلی قاطع باشد و دیگر قسمت های آن قابل تجدیدنظر باشند.

دریافت مشاوره حقوقی تخصصی از وکیل در مراحل رسیدگی در دادگاه یا برای ارائه درخواست تجدیدنظر خواهی، موجبات آسودگی خاطر را برای موکل ایجاد می نماید. همچنین همراهی وکیل متخصص در جلسات رسیدگی دادگاه از پیچیدگی ها و ابهامات پرونده می کاهد.

 

حکم چیست و احکام قضایی

مشاوره با وکیل چک برگشتی مجرب

 

احکام قضایی چه ویژگی هایی دارند؟

 

الف) قاطع و خاتمه دهنده دعوا هستند. با صدور حکم تکلیف موضوع و طرفین مشخص می شود و دیگر ابهایی در این مسئله وجود نخواهد داشت. ماده 299 قانون آیین دادرسی مدنی، نظر دادگاه در رابطه با پرونده را در صورتی حکم می داند که راجع به ماهیت دعوا باشد و به صورت جزئی یا کلی قاطع دعوا باشد.

ب) درباره ماهیت و اصل دعوا صحبت می کنند. احکام صادره در مراجع قضایی به نقطه اصلی موضوع می پردازند، زیرا تمامی مشکلات مرتبط با نقطه اصلی شروع می شود و رسیدگی به آن مسئله را خاتمه می دهد.

پ) صادره کننده حکم، دادگاه است. دادگاه هایی مانند کیفری 1، کیفری 2، خانواده، انقلاب و….

 

◊ خدمات مشاوره با وکیل کیفری دادگستری ◊

 

در رسیدگی اولیه دادگاه بدوی یا نخستین حکم را صادر و پس از اعتراض به حکم اولیه، دادگاه تجدیدنظر وارد رسیدگی می شود.

انواع احکام قضایی صادره:

 

احکام قضایی صادره در دادگاه ها با توجه به معیارهایی به چند دسته تقسیم بندی می شوند: حکم حضوری یا غیابی، حکم اعلامی و تاسیسی، احکام قطعی و غیر قطعی

حکم حضوری یا غیابی

 

اصل بر صدور حکم به صورت حضوری و با حضور طرفین یا نمایندگان قانونی آن ها می باشد. حتی در صورتی که حضور برای یکی از طرفین مقدور نباشد، ارسال اظهارنامه یا دفاعیه از جانب وی یا وکیل، در حکم حضور آنان است و رای صادره حضوری تلقی می شود.

مستند به ماده 303 قانون آیین دادرسی مدنی در شرایطی که خوانده، نمایندگان قانونی یا قائم مقام وی در هیچ از یک جلسات دادگاه حاضر نشود و هیچ گونه دفاعیه ای نیز از جانب وی به دادگاه ارسال نشده باشد و به صورت کتبی از خود دفاع نکرده باشد یا اخطاریه ابلاغ واقعی نشده، دادگاه اقدام به صدور رای به صورت غیابی می نماید. صدور حکم غیابی از جانب خوانده در مهلت های مقرر قانونی به عنوان واخواهی قابل پیگیری است.

 

کارشناسان حقوقی

 

 خدمات وکالتی گروه وکلای دادرسانی 

 

 

حکم اعلامی( کشفی) و تاسیسی

 

حکم اعلامی وضعیت حقوقی که سابقا وجود داشته را اعلام می نماید، حکمی که جدید نیست و بیان کننده سابقه وضعیت می باشد را حکم اعلامی یا کشفی می نامند. مثلا در پرونده مرتبط با مهریه که دادگاه در حکم مرد را الزام به پرداخت مهریه می کند، حکم جدیدی نیست و مهریه دینی است که از زمان وقوع عقد بر عهده مرد وجود داشته است. حکم دادگاه به الزام پرداخت مهریه بیانگر موضوعی است که پیش از طرح در دادگاه نیز موجود بوده است.

حکم تاسیسی، حکمی است که به وجود آمدن حقی را بیان می کند. حکم تاسیسی وضعیت جدیدی را توضیح می دهد. برای مثال ورشکستگی شرکت های تجاری. پیش تر شرکت در حال ادامه فعالیت های عادی خود بوده ولی پس از صدور حکم ورشکستگی در دادگاه، وضعیت شرکت به طور کلی تغییر می کند و این حکم تبیین کننده شرایط جدیدی است.

احکام قطعی و غیر قطعی

 

احکام قطعی احکامی هستند که در هیچ شرایطی قابلیت شکایت دوباره ندارند. از جمله این دلایل میتوان به انقضاء مدت تجدیدنظر، خاتمه تجدیدنظر خواهی و صدور رای نهایی یا صراحت قانون گذار در قطعی بودن حکم مرتبط با مسئله اشاره نمود. اشخاص برای ارائه درخواست تجدیدنظر خواهی یا واخواهی بایستی با توجه به مهلت های مقرر قانونی اقدام نمایند. انقضاء مهلت های مذکور و عدم ارائه دلایل موجه برای عدم ارائه در زمان معین، حکم مذکور را قطعی می کند. هرچند در مواردی شخص متقاضی با همراهی وکیل و دریافت مشاوره حقوقی از وی قادر به ارائه درخواست فرجام خواهی یا اعاده دادرسی حقوقی یا کیفری نماید. این روش ها استثنایی هستند و در شرایط خاصی قابلیت رسیدگی خواهند داشت.

 

حکم قطعی غیر قابل شکایت و  قابل رسیدگی دوباره و لازم الاجرا است.

 

براساس ماده 5 قانون آیین دادرسی مدنی اصل بر قطعی بودن کلیه آرا می باشد، مگر مواردی که در قانون مشخص شده است. هرچند تعداد موارد مشخص شده به عنوان آرا قابل تجدیدنظر و غیر قطعی قابل توجه هستند.

از سوی دیگر آرا غیر قطعی قابل تجدیدنظر و درخواست رسیدگی مجدد هستند. احکامی که قابلیت واخواهی دارند نیز در دسته آرا غیر قطعی قرار می گیرند.

 

مشاوره با وکیل پایه یک دادگستری